Lokalizacja Anartów (Anartii) na początku I wieku n.e.

Niektóre celtyckie dekoracje znalezione u podnóża Gór Słonnych w miejscowości Trepcza powyżej Sanem przez archeologa Jerzego Ginalskiego

Anartowie łac. Anarti, Anari - szczep celtyckie zamieszkujące wg. Ptolomeusza północno-zachodnią Rumunie (Dację) (zob. Wojny galijskie).

Początki osadnictwa celtyckiego na terenie dorzecza Sanu sięgają IV wieku p.n.e. Celtowie osiedlili się w południowej części dorzecza, powyżej górnym i środkowym Sanem, w okolicach dzisiejszego Sanoka. Na terenie tym do chwili obecnej zlokalizowano 26 stanowiska archeologiczne z materiałami, które wypada przeznaczać kulturze celtyckiej .

Do najlepiej przebadanych należą osady w miejscowościach Pakoszówka, Sanok-Biała Góra zaś Trepcza. Na stanowisku w m. Trepcza w dalszym ciągu w latach 60. ubiegłego wieku znaleziono m.in. złotego statera celtyckiego. Ślady bytności Celtów datowane są na stanowisku Trepcza-Horodyszcze na 250 r. p.n.e. - do II wieku n.e., było to pewno górskie lud Anartfracti (sprzymierzeńcy Anartów), którzy przywędrowali w tym miejscu znad rzeki Cisy. Na dworze ceramiką charakterystyczną na rzecz tej kultury, Celtowie zbudowali tu również osadę obronną. Zdaniem archeologów (Jerzy Ginalski) powodem przesiedlenia się Celtów na te tereny to liczne złoża solankowe występujące w Górach Słonnych, będące cennym surowcem handlowym i gospodarczym.

Prawdopodobnie wczesnośredniowieczna określenie tych ziem określonej w charakterze Galicja wzięła swój start od jakiegoś plemienia celtyckiego.

Bibliografia

• A Dictionary of Ancient Geography
• The Works of Tacitus. by Alfred John Church and William Jackson Brodribb
• Anton von Premerstein. Ein Elogium des M. Vinicius, Cos. 19 v. Chr., Jahreshefte VII, 1904
• Archeologie Barbaru. 2005,

Ponieważ to parol ma formę jedynie zalążkową, pomóż nam je powiększyć, o w jakim stopniu dysponujesz odpowiednimi źródłami.
Prosimy, zapoznaj się przedtem z zasadami i zaleceniami edytowania Wikipedii.

Przypisy

1. ↑ Jerzy Ginalski - archeolog, szef Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku, skryba pracy “Wczesnośredniowieczny zespół osadniczy w Trepczy, gm. Sanok (grodziska “Lulka” i “Horodna”, nekropolia kurhanowe”, Tajemnicza góra “Horodyszcze” krąg Sanoka, Z Otchłani Wieków 3, R. 56, 2001, s. 41-48, kooperacja z Instytutem Archeologii w Bratysławie
2. ↑ Klaudiusz Ptolemeusz Explicatio geographica. Klaudios Ptolemaios, Geographia I.VI-VIII, I.XX, I.XXIII-XXIV, II.II, II.X, III.V, VI.XVI, VII.V; tłumacz: Karl Müller. Claudius Ptolemy, Geography I.VI-VIII, I.XX, I.XXIII-XXIV, II.ii, II.X,III.V, VI.XVI, VII.V Edward Luther Stevenson (1932)
3. ↑ Marek Olędzki. La Tine culture in the Upper Tisza Basin = La Culture de la Tene dans le Bassin de la Haute Tisza. Ethnographisch-archaologische Zeitschrift ISSN 0012-747
4. ↑ Jerzy Ginalski. Ostrogi kabłąkowe kultury przeworskiej. Posegregowanie typologiczna, Inspekcja Archeologiczny 38, 1991
5. ↑ Caesar writes in Book VI 25,1: “The Hercynian Forest begins in the area of the Helveti, Nemeti and Rauraci and stretches along the Danube to the areas of the Daci and Anarti”
6. ↑ część pracy Marek Olędzki. La Tine culture in the Upper Tisza Basin =La Culture de la Tene dans le Bassin de la Haute Tisza. Ethnographisch-archaologische Zeitschrift. ISSN 0012-7477

   Cytat:

   It is possible to separate the group of La Tine culture (Celtic settlement) in the Upper Tisza Basin. For the time being there are około 160 sites noted. They can be divided into several distinct categories which include the following: settlements, production areas, sepulchral sites, i. e. burial grounds and single graves as well as various hoards (deposits of coins and tools). Moreover, there are three oppida: Zemplin, Bükkszentlászló and Galish-Lovačka. The chronology of the whole group lies between LT B1-LT D1/D2. Especially interesting is the szkopuł of correspondence between this group and the group of sites in southeast Poland. Material connections are also documented in ancient sources. They allow to identify the group from Upper Tisza as the Anarti tribe and the group from southeast Poland as the Anartophracti, which is a part of the former.

   ,

   Cytat:

   Latenekultur im Oberen Theißbeckenmit 7 Abbildungen und 3 Karten Es ist möglich, eine Gruppe der Latenekultur (keltische Besiedlung im Oberen Theißbecken abzusondern. Bisher wurden ca. 160 Fundstellen registriert. Sie sind in unterschiedliche

   tzn.:

   Cytat:

   Możliwe jest wydzielenie grup kultur lateńskich (celtyckie osadnictwo) w górnym dorzeczu rzeki Cisy. W tej chwili odkryto naokoło 160 stanowisk, które mogą być zakwalifikowane do kilku odmiennych kategorii, które łączy jakkolwiek skojarzony celtycki cykl kulturowy, a to jest: osady, proliferacja typowych wyrobów, obyczaj sepulkralny tj. pochówki ziemne i pojedyncze groby jakże i rozmaite dary grobowe (depozyty monet i przybory). Na obszarze tym znajdują się również są trzy oppida celtyckie: stanowiska Zemplin, Bükkszentlászló i Galish-Lovačka. Datowanie tego kompleksu kulturowego przypada na fazę LT B1 do LT D1/D2 (wg. chronologii Reineckego). Przede wszystkim interesująca jest kwestią zgodności pośród tymi grupami a stanowiskami w południowo-wschodniej Polsce. Materialna powiązanie zjawisk na tym obszarze odnotowana jest również w źródłach antycznych. To one pozwalają identyfikować grupę Celtów z dorzecza górnej Cisy alias Anartów a grupę z południowo-wschodni Nasz Anartophracti, będąca częścią wspomnianej grupy.

7. ↑ Anartes, Caesar, Anarti, Ptolomy; a people of Dacia, situate on the Tibissus.
8. ↑ “Below the Venedae are the Gythones, then the Finni, then the Sulones; below whom are the Phrungundiones; then the Avarini near the source of the Vistula river; below these are the Ombrones, then the Anartophracti, then the Burgiones, then the Arsietae, then the Saboci, then the Piengitae and the Biessi near the Carpathian mountains. Among those we have named to the east: below the Venedae are the Galindae, the Sudini, and the Stavani, extending as far as the Alauni; below these are the Igylliones, then the Coestoboci and the Transmontani extending as far as the Peuca mountains.”
9. ↑ M.VINU]CIUUGUSTI [ET P. R. REDEGIT
10. ↑ “Prvýkrát sa o Kotínoch dozvedáme z Tuskulského elógia (obr. 2:2), ktoré sa spája s vojnovou výpravou Marca Vinicia okolo roku 10 pred Kr. Marcus Vinicius ako prvý viedol rímsku vojenskú výpravu za Dunaj. Počas výpravy sa určite stretol s Bastarnami, Anartami, Kotínmi a pravdepodobne aj s Dákmi a Osmi (ILS XIV 2757; Premerstein 1904; Pelikán 1960, 23, 34–35).”, “Obr. 2. 1. Stĺp Reputacja Aurélia v Ríme. Scéna XVI – tzv. „zázračný dážď“ (Petersen – Domaszewski – Calderini 1896); 2.Tuskulské elógium (Premerstein 1904).”

Ossuarium Jakuba (zwane również Ossuarium Świętego Jakuba czy też Ossuarium Jakuba, syna Józefa, brata Jezusa) - popielnica pochodząca z ok. 63 r. n. e. zawierająca domniemane resztki kostne Jakuba Sprawiedliwego, pierwszego biskupa Jerozolimy.

Spis treści

• 1 Historia
• 2 Wygląd
• 3 Wątpliwości dotyczące autentyczności obiektu
• 4 Nowe ustalenia
• 5 Bibliografia
• 6 Linki zewnętrzne

//

Historia

Ossuarium Jakuba stało się znane jesienią 2002 roku, jak na łamach pisma Biblical Archaeology Review nauczyciel z Sorbony - Andre Lemaire - język francuski epigraf - opublikował towar o tym zabytku. Co do jednego z redaktorem naczelnym pisma Hershelem Shanksem stwierdził z całą pewnością, iż jest to autentyczne ossuarium świętego Jakuba i potwierdza ono koligacja świętego z Jezusem Chrystusem. Lemaire odkupił sztuczny wytwór od Odeda Golana - inżyniera z Tel Awiwu, wpierw w tej chwili oskarżanego o podrabianie zabytków. W pojedynkę Golan nie pamięta od kogo kupił sprawa, jakkolwiek twierdzi iż znalezisko pochodzi z nekropolii Silwan, poniżej Jerozolimą. Okoliczność ów zgadzał by się z przypuszczalnym miejscem pochowania Jakuba Sprawiedliwego. Odkrycia ossuarium wywołał niepokój wśród specjalistów i społeczności chrześcijan. W trakcie licznych międzynarodowych konferencji naukowych, część badaczy zaczęła kwestionować autentyczność urny. Izraelski Departament do spraw Starożytności powołał tym samym specjalną komisję do zbadania sprawy omawianego ossuarium, a ponadto Steli Joasza W składzie komisji znaleźli się: Yuval Goren z Uniwersytetu w Tel Avivie i jego współpracownik geolog Avner Ayalon z Israel Antiquites Authority. Latem 2003 komitet opublikowała wyniki powtórnych analiz, stwierdzając, iż oba zabytki są przyzwoicie przygotowanymi falsyfikatami. Oded Golan został postawiony w ilość oskarżenia za podrabianie zabytków.

Wygląd

Przedmiot ma prostą budowę i jest nisko zdobny, co jest charakterystyczne na rzecz mentalności pierwszych chrześcijan. Ossuarium wykonano z kredy osadowej, pochodzącej z Mount Scopus w Jerozolimie. Jego rozmiary to 50 cm długości u element, 56 cm długości w pobliżu górnej krawędzi, 25 cm szerokości i 30 cm wysokości. Na jednym z dłuższych boków, znajdują się ozdobne rozety. Z drugiej okolica ossuarium wyryto po aramejsku inskrypcję - “Ya’akov bufet Yosef akhui di Yeszua” (”Jakub potomek męski Józefa, towarzysz Jezusa”). Litery wyryte są klasyczną aramejską kursywą, bez przerw pośrodku wyrazami i przypominają inne napisy z okresu herodiańskiego. ów jakość urny datowany jest na miesiączka pośrodku 20 a 70 rokiem n.e.

Wątpliwości dotyczące autentyczności obiektu

Andre Lemaire datuje twór na 63 rok kalendarzowy n.e. Opiera się w sąsiedztwie tym na:

• budowie samego ossuarium, które jest zgodne ze szkołą Szammaja - jednego z ważniejszych rabbich tego okresu
• analizie kursywy, która wyszła z użycia nim zwycięstwem Rzymian na Judeą w roku 70 n.e., a co więcej zawierające litery natychmiast nawiązujące do nowego stylu (podług Lamaire wskazuje to na 60-70 n.e.)

Według jego wyliczeń w Jerozolimie w tym okresie mogło żyć naokoło 20 osób imieniem Jakub, którzy mogli mieć ojca Józefa i brata o imieniu Syn boży. Wedle tradycji na urnach tego typu niesłychanie sporadycznie podawano nazwa innej osoby z rodziny aniżeli właśnie ojca. Za każdym łącznie musiała być to stan w jakikolwiek postępowanie znacząca i ważna. Naturalnym skojarzeniem wedle Lemaire jest wobec tego stosunek do Jezusa Chrystusa. Józef Flawiusz w dziele “Antiquitates Judaicae” wspomina o śmierci “(…) Jakuba, brata Jezusa zwanego Chrystusem (…)” w roku 62 n.e. Bo ceremoniał funeralny wymagał roku przygotowań do złożenia trup w ossuarium, dlatego Lemaire mówi o roku 63. Aczkolwiek od początku pojawiały się wątpliwości. Krajowy archeolog Zdzisław Kapera, w artykule “Powikłanie datowania i interpretacji tak bardzo zwanego ossuarium Jakuba syna Józefa brata Jezusa” przedstawia swoje wątpliwości:

• czemu napis nie jest po tej samej stronie co rozety (w tamtym miejscu powinna się znajdować)?
• czemu warstwa ossuarium nie pasuje do niego dokładnie?
• czy ossuarium na chyba pochodzi z lat 60. I wieku? wydatowane jest na podstawie tekstu Józefa Flawiusza i niedużo przekonującym wyliczeniu prawdopodobieństwa, opartym na wątpliwych danych;
• tylko jeden prawdziwy dowód potwierdza wiarogodność obiektu - jest zanim plon badań geologicznych potwierdzających jerozolimskie konduita obiektu

Rochelle I. Altman - specjalistka w zakresie historii piśmiennictwa, stwierdziła, iż słowa “towarzysz Jezusa” zostały wykonane najprawdopodobniej inną ręką, niewiele innym stylem aniżeli resztka inskrypcji. W roku 2003 komitet Izraelskiego Departamentu do spraw starożytności, potwierdziła to zapewnienie, datując ostatnie słowa napisu na dwanaście miesięcy 2000. Patynę, którą były pokryte, uznano za spreparowaną.

Nowe ustalenia

W nad dwaj lata po oskarżeniu Odeda Golana jego adwokaci ujawnili nieznany argument mający składać zeznanie, iż inskrypcja nie został wyryty naokoło 2000 roku. Są to zdjęcia ossuarium, na których niechybnie inskrypcję. Zgodnie z pieczęcią na ich odwrocie zrobiono je w marcu 1976 roku. Autentyczność zdjęć potwierdził na nakaz obrony były znawca FBI.

W 2005 roku nowe badania ossuarium przeprowadził prof. Wolfgang E. Krumbein z Uniwersytetu w Oldenburgu - fachman w zakresie geologii, geochemii i mikrobiologii. Stwierdził on, iż inskrypcja na ossuarium nie przypuszczalnie być współczesnym fałszerstwem, dlatego że “musiało upłynąć minimum 50 - 100 lat, ażeby powstał swoisty zbiór patyny, której ślady istnieja wewnatrz napisu”. Prof. Wolfgang Krumbein zbadał patynę w innych miejscach ossuarium i stwierdził, iż jest identyczna z tą, która występuje do środka napisu, a wskutek tego tekst jest tak bardzo przyprószony siwizną jakże grobowiec, zaś grobowiec jest bez wątpienia antyczny. Prof. Krumbein napisał - odnosząc się do ustaleń izraelskiej komisji z 2003 r. - “Wnioski ze sprawozdania Gorena, Ayalona i ich kolegów mają swe geneza w serii błędów, pochopnych założeń, uprzedzeń, niewłaściwej metodologii, błędnej geochemii…”.

Bibliografia

• “Ossuarium Jakuba, brata Jezusa. Rewelacja, które podzieliło uczonych”, posada zbiorowa, The Zagadka Press, 2003
• “Archeolog czyta Biblię - nowe odkrycia: fałszerstwa czyli wyzwania na rzecz wiary?”, Mariusz Rosik, magazyn TUM Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, Wrocław 2006

Linki zewnętrzne

• artykuł “Kłopot datowania i interpretacji do tego stopnia zwanego ossuarium Jakuba syna Józefa brata Jezusa” Z.I.Kapery
• [http://www.nadzieja.pl/czytelnia/artykuly/nowe/ossuarium_jakuba.html towar "Ossuarium Jakuba

i inne odkrycia biblijne" Alfred J. Palla]

• artykuł “Ossuary was genuine, inscription was faked” R.I.Altman
• artykuł “Observing the Ossuary” P.Flesher
• artykuł “Update—Finds or Fakes?”, Forgery Bombshell, Biblical Archeology Society, May 16, 2006; demonstracja badań prof. Wolfganga Krumbeina
• artykuł “Collector accused of forging ‘James ossuary’ says old photos prove authenticity” Amiram Barkat, Haaretz.com, Fri., February 09, 2007 Shvat 21, 5767

To jest przed chwilą zarzewie artykułu związanego z archeologią. Pod warunkiem potrafisz, rozbuduj go.